Susan George, de grand old lady van de andersglobalisten, heeft een handleiding geschreven voor de beginnende activist, ‘Another world is possible, if...’. Naast beschouwingen over strategie en toekomst van ‘de beweging’, bevat het boek praktische tips, bijvoorbeeld hoe je met je actiegroep een avond voor nieuwkomers organiseert of hoe je het best contributie kunt innen (via automatische betalingen, adviseert George ons).
De 70-jarige Française (Amerikaanse van geboorte) is directeur van het Transnational Institute in Amsterdam, een netwerk van wetenschappers die de krachten bundelen voor ‘een andere wereld’. Daarnaast is ze vice-voorzitter van de Franse afdeling van ATTAC, een van ‘s werelds grootste andersglobalistische organisaties. Ze is een veteraan op actiegebied, demonstreerde fanatiek tegen de Vietnamoorlog, en was onder andere bestuurslid van Greenpeace International.
Haar boek bevat een (gekleurde) introductie op economische globalisering, multinationals en handelsverdragen. De strekking is dat ‘neoliberale globalisering’ de wereld in haar wurggreep houdt en winst boven mensen en milieu stelt. Multinationals hebben het voor het zeggen en de gewone, arme man betaalt de rekening.
Hoe ziet nu de andere wereld van George eruit? Ze wil een mondiale verzorgingsstaat naar Europees model. Voor het eerst in de geschiedenis is het mogelijk dat iedereen een bestaan zonder armoede kan hebben, schrijft George (helaas zonder enige beargumentering of bronvermelding), maar het tegenovergestelde is realiteit. Daarom is herverdeling van macht en welvaart noodzakelijk. Er moet een mondiaal belastingstelsel komen, de schulden van arme landen moeten worden afgeschaft en “rijken en multinationals” moeten met terugwerkende kracht hun belastingvoordelen inleveren. Een forum, bestaande uit onderdelen van de Verenigde Naties en andersglobalistische organisaties, moet toezien op een adequate en democratische besteding van die mondiale belasting.
Zo ongenuanceerd als Georges kritiek is, zo oppervlakkig zijn haar alternatieven. Veel cruciale details blijven onbesproken. Welke democratische grondslag heeft bijvoorbeeld haar controlerende forum? En voor cijfers heeft George weinig respect. Zo negeert ze dat honger en armoede de laatste twintig jaar juist afgenomen zijn, net als kinderarbeid en analfabetisme. Ronduit storend zijn de groteske karikaturen die George van haar tegenstanders maakt: “De rijken en machtigen hebben kennelijk geconcludeerd (...) dat honderden miljoenen mensen in de wereld van vandaag overtollig zijn. (...) Ze zijn niet winstgevend, ze zijn een last voor de economie en ze zijn overtollig. Er zal geen Hitler-Auschwitz-model zijn want dat is te zichtbaar, te duur en zal tot te veel verzet en uiteindelijk tot universele verwerping leiden. In plaats daarvan is er een postmodern 21ste eeuws model waarin niemand ergens de schuld van kan krijgen. (...) Vreselijke dingen gebeuren en het leven gaat gewoon verder, althans, voor sommigen.”
Staat er nu echt dat industriëlen en politici het liefst honderden miljoenen arme sloebers de gaskamers in willen jagen, maar dat niet doen omdat het niet efficiënt is? Ja, dat staat er echt.
Net als veel andere andersglobalisten raakt George geïrriteerd van het hardnekkige verwijt dat ze zo veel kritiek en zo weinig reële alternatieven aandragen. Ik ben gretig op zoek naar die alternatieven, maar in ‘Another world is possible, if...’ heb ik ze niet kunnen vinden. Wel veel blinde woede en een schandalige vergelijking tussen nazi’s en “de rijken en machtigen”.

Recensie / Review:
Another world is possible, if...
Susan George
Verso, 2004
ISBN 1-84467-510-6
11,20 euro

Susan George, de grand old lady van de andersglobalisten, heeft een handleiding geschreven voor de beginnende activist, ‘Another world is possible, if...’. Naast beschouwingen over strategie en toekomst van ‘de beweging’, bevat het boek praktische tips, bijvoorbeeld hoe je met je actiegroep een avond voor nieuwkomers organiseert of hoe je het best contributie kunt innen (via automatische betalingen, adviseert George ons).
De 70-jarige Française (Amerikaanse van geboorte) is directeur van het Transnational Institute in Amsterdam, een netwerk van wetenschappers die de krachten bundelen voor ‘een andere wereld’. Daarnaast is ze vice-voorzitter van de Franse afdeling van ATTAC, een van ‘s werelds grootste andersglobalistische organisaties. Ze is een veteraan op actiegebied, demonstreerde fanatiek tegen de Vietnamoorlog, en was onder andere bestuurslid van Greenpeace International.
Haar boek bevat een (gekleurde) introductie op economische globalisering, multinationals en handelsverdragen. De strekking is dat ‘neoliberale globalisering’ de wereld in haar wurggreep houdt en winst boven mensen en milieu stelt. Multinationals hebben het voor het zeggen en de gewone, arme man betaalt de rekening.
Hoe ziet nu de andere wereld van George eruit? Ze wil een mondiale verzorgingsstaat naar Europees model. Voor het eerst in de geschiedenis is het mogelijk dat iedereen een bestaan zonder armoede kan hebben, schrijft George (helaas zonder enige beargumentering of bronvermelding), maar het tegenovergestelde is realiteit. Daarom is herverdeling van macht en welvaart noodzakelijk. Er moet een mondiaal belastingstelsel komen, de schulden van arme landen moeten worden afgeschaft en “rijken en multinationals” moeten met terugwerkende kracht hun belastingvoordelen inleveren. Een forum, bestaande uit onderdelen van de Verenigde Naties en andersglobalistische organisaties, moet toezien op een adequate en democratische besteding van die mondiale belasting.
Zo ongenuanceerd als Georges kritiek is, zo oppervlakkig zijn haar alternatieven. Veel cruciale details blijven onbesproken. Welke democratische grondslag heeft bijvoorbeeld haar controlerende forum? En voor cijfers heeft George weinig respect. Zo negeert ze dat honger en armoede de laatste twintig jaar juist afgenomen zijn, net als kinderarbeid en analfabetisme. Ronduit storend zijn de groteske karikaturen die George van haar tegenstanders maakt: “De rijken en machtigen hebben kennelijk geconcludeerd (...) dat honderden miljoenen mensen in de wereld van vandaag overtollig zijn. (...) Ze zijn niet winstgevend, ze zijn een last voor de economie en ze zijn overtollig. Er zal geen Hitler-Auschwitz-model zijn want dat is te zichtbaar, te duur en zal tot te veel verzet en uiteindelijk tot universele verwerping leiden. In plaats daarvan is er een postmodern 21ste eeuws model waarin niemand ergens de schuld van kan krijgen. (...) Vreselijke dingen gebeuren en het leven gaat gewoon verder, althans, voor sommigen.”
Staat er nu echt dat industriëlen en politici het liefst honderden miljoenen arme sloebers de gaskamers in willen jagen, maar dat niet doen omdat het niet efficiënt is? Ja, dat staat er echt.
Net als veel andere andersglobalisten raakt George geïrriteerd van het hardnekkige verwijt dat ze zo veel kritiek en zo weinig reële alternatieven aandragen. Ik ben gretig op zoek naar die alternatieven, maar in ‘Another world is possible, if...’ heb ik ze niet kunnen vinden. Wel veel blinde woede en een schandalige vergelijking tussen nazi’s en “de rijken en machtigen”.

Recensie / Review:
Another world is possible, if...
Susan George
Verso, 2004
ISBN 1-84467-510-6
11,20 euro